In het publieke debat worden gewasbeschermingsmiddelen vaak als dé oorzaak van de ziekte van Parkinson aangewezen. Een recente wetenschappelijke publicatie in The Lancet laat zien dat dit beeld te simplistisch is. Parkinson kent meerdere oorzaken en risicofactoren. Daarbij blijft onderbelicht dat in Nederland de kans om Parkinson te krijgen de afgelopen vijftien jaar juist duidelijk is afgenomen.
Hoewel de Nivel-cijfers geen exact beeld geven van het aantal Parkinsongevallen, bieden zij wel een goede indicatie van trends. Sinds 2011 is het aantal nieuwe diagnoses van parkinsonisme gedaald. Deze afname deed zich vooral voor bij vrouwen; bij mannen bleef het aantal diagnoses vrijwel gelijk. Wanneer wordt gecorrigeerd voor bevolkingsgroei, blijkt dat de kans om door een huisarts te worden gediagnosticeerd met Parkinson of vergelijkbare aandoeningen is gedaald van 1,1 per duizend inwoners in 2011 naar 0,7 per duizend inwoners.
Ook het onderzoek naar regionale verschillen in Parkinsonincidentie laat over de periode 2017–2022 een licht dalende trend zien, gecorrigeerd voor leeftijd en geslacht. Omdat een deel van deze periode samenvalt met de COVID-19-pandemie, moeten deze cijfers met enige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd. Ondanks de dalende incidentie neemt het totale aantal mensen met Parkinson in Nederland nog steeds toe. De belangrijkste verklaring hiervoor is de toegenomen levensverwachting van mensen met de ziekte.
Internationale ontwikkelingen
Vergelijkbare trends zijn zichtbaar in andere landen. Recente onderzoeken in het Verenigd Koninkrijk en Duitsland laten eveneens een afgenomen kans op een Parkinsondiagnose zien. In Duitsland werd bovendien vastgesteld dat de ziekte gemiddeld op latere leeftijd wordt gediagnosticeerd. Daartegenover staat dat in Noord-Korea en Taiwan de incidentie is toegenomen, evenals in de Verenigde Staten in de periode 1976–2005. In Noorwegen en Frankrijk is de incidentie stabiel gebleven.
Download het uitgebreide artikel hier:
(Foto: Shutterstock)